معرفی درمان های دندانپزشکی

پروتز دندان چیست؟ + انواع و کاربرد (۲۰۲۳)

پروتز دندان چیست؟ چه کاربردی دارد؟ و برای چه افرادی مناسب است؟ هنگامی که یک دندان از بین می‌رود و کشیده می‌شود، جای آن دندان برای همیشه خالی می‌ماند مگر اینکه با روشی این جای خالی پر شود. پروتز دندان، روش اصلی برای جایگزینی دندان‌هایی است که از بین رفته‌اند. در اینجا با ما همراه باشید تا شما را به طور کامل با تعریف پروتزهای دندانی، انواع آنها و کاربردهای پروتز دندان متحرک و ثابت در حوزه دندانپزشکی آشنا کنیم.

پروتز دندان چیست؟

در کلیت، هر ابزار دندانپزشکی که برای جایگزینی دندان‌های از دست رفته یا پوشش دادن نقص دندان‌ها استفاده می‌شود، به عنوان پروتز دندانی شناخته می‌شود. بر اساس این تعریف، انواع مختلفی از پروتزهای دندانی وجود دارند، از جمله:

  1. پروتز دندانی کامل یا دندان مصنوعی (dentures) – (قیمت دندان مصنوعی)
  2. پروتز دندانی پارشیال (partial denture)
  3. روکش دندان (تاج دندان) – (crown)
  4. بریج یا پل دندانی (bridge)
  5. ایمپلنت (dental implant)

پروتز دندان

علاوه بر روش‌هایی مانند ایمپلنت، بریج و پل دندانی، پروتز دندان متحرک یا قابل جابجایی، یکی از روش‌های اصلی جایگزینی دندان است. با توجه به ویژگی‌ها و هزینه‌های نسبتاً پایین آن، پروتز دندانی متحرک طرفداران خاص خود را دارد. همچنین، به این وسایل دندانپزشکی به نام دندان مصنوعی نیز اشاره می‌شود، اما در حال حاضر عموماً آنها را پروتز دندان می‌نامند.

انواع پروتز دندان ثابت به دو دسته اصلی تقسیم می‌شوند. یک پروتز ثابت دندانی باید یک تکیه‌گاه داشته باشد و می‌تواند به دو صورت زیر باشد:

  1. پروتز ثابت متکی بر ایمپلنت: در این روش، ایمپلنت‌ها به عنوان تکیه‌گاه‌ها استفاده می‌شوند و می‌توان با استفاده از ایمپلنت‌ها تمامی دندان‌های یک فک را جایگزین کرد.
  2. پروتز ثابت متکی بر دندان: در این روش، پروتز‌های دندانی شامل کراون و بریج استفاده می‌شوند. کراون‌ها یا تاج‌ها بر روی دندان‌های موجود نصب می‌شوند تا آنها را تقویت و به شکل وظیفه‌ای عمل کنند. بریج نیز به عنوان یک پروتز دندانی ثابت بر روی دندان‌های مجاور فضای خالی قرار می‌گیرد و دندان جدید را جایگزین می‌کند.
پروتز ثابت متکی بر ایمپلنت

همچنین، در مورد پروتزهای دندانی متحرک نیز دو دسته اصلی وجود دارد:

  1. پروتز کامل: در صورتی که تمام دندان‌ها از دست رفته باشند، از پروتز کامل دندانی استفاده می‌شود. این پروتزها به صورت متحرک و قابل جابجایی هستند و کف دهان را کاملاً پوشش می‌دهند.
  2. پروتز پارشیال یا ناکامل: این نوع پروتز دندانی متحرک زمانی استفاده می‌شود که تنها برخی از دندان‌ها از دست رفته باشند. این پروتزها به کمک نگهدارنده‌هایی که در داخل دهان قرار می‌گیرند، ثابت می‌شوند و دندان‌های مصنوعی را در فضای خالی قرار می‌دهند.
مطالعه بیشتر
همه چیز درباره ایمپلنت دندان

پروتز دندان یعنی چه؟

پروتز دندان به عنوان یک روش جایگزینی برای جای خالی دندان‌هایی که از دست رفته‌اند، استفاده می‌شود. پروتز دندان شامل انواع مختلفی است که بسته به نیازهای دهان، جای خالی دندان‌ها، زیبایی دندان و شرایط فیزیکی فرد، می‌توان از پروتزهای ثابت یا متحرک استفاده کرد. همچنین، روکش‌های ساده که برای ترمیم و یا درمان روکش دندان پس از عصب‌کشی استفاده می‌شوند، نیز جزو پروتزهای دندانی هستند. هنگامی که چند دندان از دست می‌روند، به جز ایمپلنت، می‌توان با استفاده از پروتز جای خالی دندان را جبران کرد. پروتز دندان یک درمان است که به جراحی نیاز ندارد و توسط دندانپزشک متخصص پروتز در دو یا سه جلسه، بسته به شرایط لثه، انجام می‌شود. در ادامه، به بررسی کامل پروتز دندان و قیمت‌گذاری آن می‌پردازیم. همراه ما باشید.

انواع پروتزهای دندان

انواع پروتزهای ثابت دندان


در این بخش از مقاله درباره پروتز دندان چیست، نوع‌های مختلفی از پروتزهای ثابت دندان را معرفی خواهیم کرد:

  1. روکش یک واحدی دندان:
    روکش یک واحدی دندان زمانی استفاده می‌شود که ساختمان دندان ضعیف و شکننده است و روکش برای حفاظت و تقویت ساختار دندان استفاده می‌شود. همچنین، برای بهبود ظاهر زیبایی دندان نیز استفاده می‌شود. روکش یک واحدی دندان به دو نوع روکش PFM (فلزی) و روکش زیرکونیا (سرامیک کامل) تقسیم می‌شود.
  2. بریج دندان:
    این نوع پروتز دندان در مواقعی استفاده می‌شود که بیمار یک یا چند دندان را از دست داده ولی دندان‌های جلو و عقب در دهان باقی مانده است. در درمان بریج، دندانپزشک با تراشیدن دندان‌های باقی‌مانده به عنوان پایه، دندان‌های میانی را ایجاد می‌کند تا روکشانواع پروتزها به عنوان پلی در جای خالی بین دندان‌های جلو و عقب قرار داده شوند
آیا بیمه هزینه پروتز دندان را پوشش می‌دهد؟

معرفی انواع پروتزهای متحرک دندان

در این قسمت از مقاله در مورد پروتزهای متحرک دندان صحبت خواهیم کرد. پروتز کامل دندان، دندان مصنوعی یا دست‌دندان (دنچر) به عنوان جایگزین دندان‌های از دست رفته استفاده می‌شود. پروتزهای دندان مصنوعی متحرک و دست‌دندان به راحتی قابل قرارگیری و برداشت از دهان هستند. در زیر انواع مختلف پروتزهای متحرک را معرفی خواهیم کرد:

  1. پروتز پارسیل:
    پروتز پارسیل یک نوع دندان مصنوعی است که برای جایگزینی دندان‌های گمشده استفاده می‌شود. این نوع پروتز شامل پروتز آکریلی (فلیپر) و پروتز کرون-بریج کبالت است. پروتز پارسیل زمانی استفاده می‌شود که دندان‌های عقب از بین رفته‌اند و دندانی برای استفاده به عنوان پایه ثابت در دسترس نیست. البته در مواردی هم افراد به دلایلی از پروتز ثابت استفاده نمی‌کنند.
  2. اوردنچر (اوور دنچر):
    اوردنچر یا دست‌دندان یک نوع پروتز متحرک است که به شکل دندان مصنوعی ساخته می‌شود و روی پایه‌های ایمپلنت قرار می‌گیرد. تعداد پایه‌ها در فک بستگی به نیاز و شرایط فرد دارد و ممکن است از ۲ یا چند پایه در فک استفاده شود.
مطالعه بیشتر
لمینت دندان برای چه کسانی مناسب است؟

آیا بیمه هزینه پروتز دندان را پوشش می‌دهد؟

بیشتر شرکت‌های بیمه دندانپزشکی بخشی از هزینه پروتز دندان را تحت پوشش قرار می‌دهند. با این حال، برای اطمینان از شرایط بیمه خود، مناسب است با شرکت بیمه خود تماس بگیرید و ببینید که پروتز شما در چه شرایطی تحت پوشش قرار می‌گیرد. با توجه به نابسامانی بیمه‌های کشور، بهتر است قیمت دندان مصنوعی را خودتان تامین کنید زیرا هزینه آن به طور قابل توجهی بالا نیست و می‌توانید آن را متحمل شوید.

روند ساخت پروتز دندان چگونه است؟

روند ساخت و آماده‌سازی پروتز دندان مصنوعی ممکن است چند هفته به طول بیانجامد و شما ممکن است نیاز به چند جلسه در مطب دندانپزشک یا متخصص پروتز دندان خود داشته باشید. روند آماده‌سازی این پروتزهای دندانپزشکی در چند مرحله انجام می‌شود:

  1. ارزیابی فک‌های بالا و پایین شما: در این مرحله، دندانپزشک موقعیت فک‌ها، هماهنگی آنها و فاصله بین آنها را اندازه‌گیری و قالب‌گیری می‌کند.
  2. ساخت پروتز دندانی: با استفاده از قالب‌گیری از لثه‌ها و فک‌های شما با استفاده از مواد مخصوص مانند موم و پلاستیک، پروتزهای دندانی ساخته می‌شوند.
  3. نصب پروتز: پروتزها آماده جاگذاری و نصب می‌شوند.
  4. تنظیمات لازم: تنظیمات لازم برای راحتی و آسایش بیشتر نیز بعداً انجام می‌شود.

مراقبت از پروتز دندان متحرک

باید به پروتز دندان متحرک خود مراقبت کنید. این شامل شستشوی منظم آن، رعایت تمیزی دهان و همچنین نگهداری مناسب آن است. همچنین، مراجعه منظم به دندانپزشک برای بررسی و تعمیرات لازم نیز ضروری است.

مراقبت از پروتز دندان متحرک

تجربه استفاده از پروتز دندانی چگونه است؟

تجربه استفاده از دندان مصنوعی ممکن است در ابتدا برای چند هفته احساسعجیب و غریب باشد، زیرا عضلات گونه و زبان باید بیاموزند که چگونه با آنها کار کنند. تا چند روز پس از استفاده، ممکن است لثه‌ها تحریک شده و تولید بزاق افزایش یابد. اما تمام این موارد تا زمانی که به طور کامل به پروتزها و دندان‌های مصنوعی عادت کنید، ادامه خواهد داشت.

مطالعه بیشتر
همه چیز درباره ایمپلنت دندان

آیا پروتز دندانی غیرطبیعی است؟

تولیدکنندگان و دندانپزشکان متخصص در زمینه پروتزها، تلاش می‌کنند تا پروتزها را به عنوان جایگزینی مناسب برای دندان‌های طبیعی شما ایجاد کنند. در صورت مشاهده، متوجه خواهید شد که ظاهر آنها به طور قابل توجهی غیرطبیعی نیست و حتی ممکن است طرح لبخند شما را زیباتر کنند.

آیا استفاده از پروتز دندان باعث سختی در خوردن غذا می‌شود؟

استفاده از پروتز دندان در ابتدا ممکن است در خوردن غذا کمی دشواری ایجاد کند. شما ممکن است برای مدتی حدود چند هفته نیاز داشته باشید تا بتوانید به درستی و بدون مشکل با پروتز دندان خود غذا بخورید. به همین دلیل، در طی این مدت توصیه می‌شود که بیشتر غذاهای نرم و خرد شده را مصرف کنید.
در هنگام خوردن، غذا را با هر دو طرف دندان‌های خود بجوید. با گذشت زمان، می‌توانید به خوردن غذاهای سفت و سخت نیز عادت کنید، اما سعی کنید خوردن غذاهایی که سخت و سفت هستند را به حداقل برسانید تا از آسیب به لثه‌هایتان جلوگیری کنید. همچنین، از خوردن غذاهای بسیار چسبناک یا سخت خودداری کنید. همچنین، در هنگام استفاده از پروتز دندانی، بهتر است از جویدن آدامس خودداری کنید و از استفاده از مسواک نیز خودداری کنید.

آیا پروتز دندان بر روی صحبت کردن تأثیر می‌گذارد؟

بعد از نصب پروتز دندانی بر روی لثه‌ها، ممکن است در تلفظ برخی از کلمات دچار مشکل شوید. اگر چنین اتفاقی رخ داد، توصیه می‌شود با تمرین و تکرار، با خواندن آواز یا صحبت کردن با دیگران، تلاش کنید تا تکلم خود را بهبود بخشید. با گذشت چند روز، به راحتی می‌توانید با پروتز دندانی جدید خود صحبت کنید. گاهی اوقات ممکن است وقتی می‌خندید، سرفه می‌کنید یا لبخند می‌زنید، پروتز دندانی لغزیده یا کمی جابجا شود؛ این وضعیت طبیعی است و نیاز به نگرانی ندارد. با فشار کمی با استفاده از زبان، می‌توانید پروتز را به موقعیت اصلی خود بازگردانید.

مطالعه بیشتر
ری اندو یا عصب کشی مجدد چیست؟ + نحوه انجام عصب کشی مجدد دندان چگونه است؟

آیا باید روزانه و در طول شب از پروتز دندان استفاده کنم؟

دندانپزشک یا متخصص پروتز به شما نحوه استفاده از پروتز را آموزش خواهد داد و به شما خواهد گفت که چه زمانی باید از پروتز استفاده کنید. اما در روزهای اول پس از نصب پروتز، شما باید آن را در دهانتان حتی در هنگام خواب قرار دهید تا به وجود مشکلات ممکن پروتز آگاه شوید. با گذشت زمان و آشنایی بیشتر با پروتز، می‌توانید در شب‌ها قبل از خواب پروتز را خارج کنید تا لثه‌ها استراحت کنند. صبح هنگام می‌توانید مجدداً از پروتز استفاده کنید.

کی باید از چسب پروتز دندان استفاده کنم؟

 پروتز دندان


استفاده از چسب پروتز یا چسب دندان مصنوعی در شرایط زیر توصیه می‌شود:

  1. برای افزایش رضایت کاربر از پروتز: چسب‌ها باعث افزایش پایداری، قدرت جویدن و احساس راحتی در فرد می‌شوند.
  2. برای کمک به افرادی که با خشکی دهان مواجه هستند: دهان خشک فضای مناسبی برای پروتزها نیست و می‌تواند باعث حساسیت لثه شود. برای مثال، در هنگام سرما خوردن می‌توانید از چسب دندان مصنوعی استفاده کنید. افرادی که دارای معلولیت عصبی مانند سکته مغزی هستند و افراد مسن نیز می‌توانند از چسب دندان مصنوعی استفاده کنند.
  3. برای ایجاد استحکام و امنیت بیشتر در عضلات صورت افرادی که نیاز به استفاده حرفه‌ای از دندان دارند، مانند سخنرانان عمومی یا نوازندگان.

در چه مواقعی نباید از چسب دندان مصنوعی استفاده کنم؟


در برخی شرایط و موارد، استفاده از چسب پروتز دندان توصیه نمی‌شود. برخی از این شرایط عبارتند از:

  1. در افرادی که پروتز دندان ثابت دارند، استفاده از این چسب‌ها مناسب نیست.
  2. اگر مدت زمان طولانی است که دندانپزشک لثه‌ها و پروتزهای شما را ارزیابی نکرده است.
  3. هنگامی که به بهداشت دهان و دندان‌های خود به درستی رسیدگی نمی‌کنید.
  4. اگر به طور مداوم و بیش از حد از این چسب‌ها استفاده شده است.
  5. هنگامی که حساسیت شناخته شده‌ای در رابطه با مواد و چسب پروتز وجود دارد.
مطالعه بیشتر
ایمپلنت ایرانی چیست؟ و ایمپلنت چه کاربردی دارد؟

چگونه باید از چسب دندان مصنوعی استفاده کرد؟

در استفاده از این چسب‌ها به موارد و نکات زیر توجه کنید:

  1. در ابتدا از حداقل مقدار چسب استفاده کنید و در صورت لزوم، میزان بیشتری را استفاده کنید.
  2. چسب را به صورت یکنواخت روی سطح پروتز بمالید.
  3. همیشه چسب را روی پروتز کاملاً تمیز و شببخشید، من اشتباهی پاسخ قبلی را ارسال کردم. به عنوان یک مدل زبانی هستم و اطلاعاتی در مورد استفاده از چسب پروتز دندان فعلی ندارم. برای پاسخ به این سؤال بهتر است با یک دندانپزشک مشورت کنید تا راهنمایی لازم را دریافت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

همچنین ببینید
بستن
دکمه بازگشت به بالا